Ik voel me angstig, onrustig, uitgeput, overprikkeld, etc…
Wat kan ik nu doen? En komt het wel weer goed?
Laat ik gelijk maar met het goede nieuws beginnen: ‘JA, ’t KOMT WEER GOED!’
TIP: wil je nú direct de oplossing en wil je dit direct toepassen?
→ Ga hier direct naar de oefening toe
De uitleg lezen komt dan misschien later wel.
Er gaat bijna geen week voorbij zonder dat ik één of meerdere telefoontjes krijg van mensen die zich na het doen van TRE® sessie niet goed voelen.
Herken je dit?
Zo’n verlangen hebben om je weer beter te voelen, maar dit lukt gewoon niet! Vaak grijp je dan alles aan, probeer je van alles uit. Als je dan TRE® ontdekt, is de kans groot dat je dit te lang en te intens gaat doen. Dit heeft alleen een averechts effect!
Je kunt gelukkig (vrij eenvoudig) weer herstellen, als je op een verkeerde manier een TRE® sessie hebt gedaan!
Verkeerd gedaan?
Ja, zo stellig durf ik wel te zijn. Je hebt dit alleen niet expres gedaan, het is gewoon pure onwetendheid. Wanneer je juist méér last hebt ná een TRE® sessie dan is er iets verkeerd gegaan. Want het kan namelijk nooit aan de methode TRE® zelf liggen, omdat deze simpelweg je natuurlijke herstelmechanisme activeert. Dit mechanisme wil je alleen maar helpen en heeft als doel: meer veiligheid en ontspanning bieden. Dit levert altijd een verbetering op, tenzij…
…en hier gaat dit artikel juist over.
Ik wil je graag helpen om je snel weer wat beter te laten voelen. Maar beloof me dan 1 ding:
‘Doe nooit meer zelfstandig TRE® óf laat je eerst een paar keer goed begeleiden.
Je springt toch ook niet in het diepe zonder zwembandjes, als je niet kunt zwemmen?’
Vaak hebben mensen zelfstandig TRE® gedaan aan de hand van een filmpje op internet óf zijn door iemand begeleid die er onvoldoende verstand van heeft. Hoe goed bedoeld ook…
Vaak ben je te lang en te intens doorgegaan of heb je zelfs meerdere TRE®-sessies op één dag gedaan.
Al tijdens of na de TRE® sessie gebeurt er iets wat je niet had verwacht.
Zo maar een aantal voorbeelden die wij als TRE® Provider vaak horen als we gebeld worden: ik voel me angstig, paniekerig, emotioneel, verdrietig of somber. Of meer lichamelijk: ik ervaar nu juist meer pijn of voel een enorme onrust in mijn lichaam. Ik blijf maar doortrillen, hoe kan ik dit stoppen? Of ik slaap slechter, ben overprikkeld, ik ben ontzettend moe of zo lusteloos.
En dan komt vaak de angst:
“Wat heb ik gedaan?”
“Waarom voel ik me ineens zo?”
“Hoe krijg ik mijn lichaam weer rustig?”
“En misschien wel de belangrijkste vraag: komt dit nog goed?”
Mijn antwoord is in veel gevallen geruststellend: je kunt je lichaam helpen om weer meer rust te ervaren.
Mijn eerste advies die ik je wil meegeven is: probeer niet om de ontstane onrust op te lossen door nóg meer TRE® te doen!
Richt je eerst op iets anders. Dit zijn de basis regels die altijd gelden voor TRE®:
ontspanning – veiligheid – hier en nu.
Je lichaam dient zoveel mogelijk in ontspanning te zijn tijdens TRE®.
Je moet te allen tijde veiligheid ervaren tijdens TRE® en ook erna.
Je moet volledig in het Hier en Nu zijn tijdens TRE® en ook erna.
En juist dat laatste – weer werkelijk met je zintuigen in het hier en nu komen – is een groot deel van de oplossing! Dit helpt je om weer rustiger te worden en daarmee je zenuwstelsel uit een over-activatie te krijgen.
Met dit artikel hoop ik dat je je snel beter gaat voelen.
TRE® is niet alleen maar je lichaam laten trillen
Op internet zijn inmiddels veel filmpjes te vinden waarin de TRE®-oefeningen worden voorgedaan. Daardoor kan gemakkelijk het beeld ontstaan dat TRE® vooral bestaat uit een serie oefeningen waarmee je trillingen in het lichaam opwekt die goed voor je zijn. Veel mensen gaan met behulp van zo’n filmpje zelf aan de slag met TRE®.
Maar daarmee mis je een essentieel onderdeel.
TRE® gaat NIÉT over zoveel mogelijk trillen om spanning ontladen
Het gaat juist om het leren herkennen van wat er tijdens het TRE® proces in je lichaam gebeurt. Hoe reageert mijn zenuwstelsel? Kan ik ontspannen blijven? Voel ik me nog veilig? Ben ik nog voldoende aanwezig in het hier en nu? Wanneer is het genoeg? En, heel belangrijk, kan ik de intensiteit van de trillingen verminderen of stoppen wanneer dat nodig is?
De trillingen moet je namelijk liefdevol en in alle kwetsbaarheid kunnen ontvangen.
Meer en intensiever is bij TRE® vaak niet beter
Wanneer je te lang doorgaat of onvoldoende in de gaten hebt wat er in je lichaam gebeurt, kan de activatie juist toenemen in plaats van afnemen. Met alle gevolgen van dien.
Trillen is niét gelijk aan herstellen
Om je herstelmechanisme goed zijn werk te laten doen zijn er 3 basis principes een absolute voorwaarde om te ervaren tijdens TRE®:
Ontspanning & Veiligheid & Hier en nu.
Je (autonome) zenuwstelsel is voortdurend, elke seconde, bezig met de vraag: is het hier veiligheid of onveilig?
Ons zenuwstelsel verwerkt voortdurend zintuiglijke informatie uit ons lichaam én uit de omgeving.
→ Wat zie ik?
→ Wat hoor ik?
→ Wat voel, ervaar ik in mijn lichaam?
→ Wat gebeurt er om mij heen?
→ Wat ruik ik?
→ Wat proef ik (wat mogelijk niet goed voor me is)?
Die zintuiglijke informatie helpt ons zenuwstelsel om voortdurend te beoordelen of een situatie om actie vraagt, of dat we in veiligheid kunnen ontspannen.
Vergelijk het eens met een hert of een konijn in de natuur.
Een dier is voortdurend met zijn zintuigen verbonden met de omgeving. Het kijkt, luistert, ruikt, proeft en voelt. Het ene moment graast het rustig, het volgende moment richt het zijn kop op omdat het ergens een geluid hoort of beweging ziet. Het verzamelt continu informatie uit de omgeving.
Wij mensen beschikken over dezelfde biologische veiligheidssystemen. We doen alleen veel te weinig met deze gave om meer veiligheid te ervaren of onveiligheid tijdig aan te zien komen. Dit zijn we verleerd.
We zijn steeds minder met onze zintuigen in het hier en nu!
We kijken naar beneden in plaats van om ons heen waardoor ons zenuwstelsel met behulp van het visuele zintuig te weinig kan scannen op veiligheid. We doen oordopjes in of een koptelefoon op. Lekker hè, die muziek of podcast… Alleen, kan ons zenuwstelsel met behulp van onze oren, ons auditieve zintuig, te weinig kan scannen op veiligheid.
Gevolg: ons zenuwstelsel en brein voelen zich hierdoor automatisch onveilig en zetten diréct een van onze overlevingsmechanismen in; vluchten, vechten of de immobilteit. Dit gebeurt automatisch en heb je niks over te zeggen. Dit overkomt je dus gewoon. Zo’n gevoel van onveiligheid kan dus óók ontstaan tijdens een TRE® sessie.
Denk eens aan een gemiddelde werkdag.
Je zit misschien uren achter een laptop. Je ogen zijn gericht op een klein vlak recht voor je. Daarna kijk je op je telefoon. Je doet een headset op voor een online vergadering. Vervolgens loop je naar buiten, nog in gedachten of alweer naar een podcast luistert of berichten leest op je mobiel of smartphone.
En als je niet met een beeldscherm bezig bent, ben je misschien op een heel andere manier te druk in de weer. In gedachten bezig met een gesprek, een probleem op je werk of alles wat je nog moet doen. En mogelijk ook nog naar beneden kijkend! We zitten veel teveel in ons hoofd, in onze binnenwereld, terwijl we de omgevingsprikkels moeten kunnen scannen om ons veilig te voelen!
Je lichaam is hier, maar je aandacht is ergens anders!
We kunnen daardoor ongemerkt steeds verder verwijderd raken van de zintuiglijke informatie uit onze directe omgeving.
Dat betekent niet dat een laptop of mobiele telefoon per definitie een slechte TRE® sessie veroorzaakt. Het betekent wel dat langdurige concentratie, weinig beweging, een beperkte blik, veel in het hoofd zitten en voortdurend nieuwe prikkels binnenkrijgen, ervoor kunnen zorgen dat de spanning of stress zich gedurende de dag steeds verder opbouwt. Vaak merken we dat pas als ons lichaam duidelijker begint te protesteren.
En dan willen we TRE® doen om juist te ontspannen…
Daar zit een belangrijke paradox.
Veel mensen beginnen juist met TRE® omdat ze pijn en/of stress ervaren, minder moe willen zijn en meer willen ontspannen.
Maar wanneer je tijdens een TRE®-sessie heel sterk naar binnen gericht raakt of vooral bezig bent met de trillingen te willen begrijpen, ga je de signalen van oplopende spanning niet herkennen en kan de sessie mogelijk te intens worden.
Je aandacht is te vernauwend:
Wat gebeurt daar? Waarom trilt mijn been zo hard? Waarom gaat het nu naar mijn buik? Moet ik dit toelaten? Moet ik juist doorgaan? Et cetera.
Verschillende vicieuze cirkels
En wanneer je vervolgens angstig wordt, kan je aandacht nóg sterker naar binnen trekken. Zo kan er een vicieuze cirkel ontstaan:
je voelt iets → je vindt het onprettig → je gaat er nog meer op letten → je voelt nog meer → je wordt nog onrustiger.
Maar ook het tegenovergestelde kan gebeuren: dat je lichamelijke en/of emotionele sensaties niet goed waarneemt. Je (be)denkt dan met je hoofd dat het nog steeds goed gaat me je. Maar je lichaam ervaart alles wat er gebeurd als véél te veel en schiet daardoor in een vecht- of vluchtdynamiek of brengt je in verdere verdoving (shutdown, immobiliteit).
Daarom kan het juist helpen om op zo’n moment niet nóg harder te proberen iets in je lichaam op te lossen. Maar om je aandacht weer voorzichtig naar buiten te brengen. Naar het hier en nu.
Maar, het kan ook zo zijn dat je lichaam heel heftig trilt en/of dat de emoties sterk zijn. Je denkt dan dat dit juist goed is en het liefst zo lang mogelijk of zo intens mogelijk je deze sensaties wilt ervaren. Je verlangen is dan zo groot om je beter te voelen dat je TRE® te lang, te intens of te vaak achter elkaar doet. Hierdoor ga je je juist slechter voelen in plaats van beter.
Korte oefening als je je onrustig of overprikkeld voelt
Als je dit artikel leest omdat je je na TRE® op dit moment angstig, gespannen, emotioneel of overprikkeld voelt, kun je deze eenvoudige oefening uitproberen.
Ik noem de oefening ‘zintuiglijke scherpzinnigheid’.
Kort gezegd: wanneer je met alle zintuigen in het hier en nu bent, kalmeert je zenuwstelsel. Wanneer je volledig in het hier en nu bent en alles in je omgeving waarneemt dan is het onmogelijk om op dat moment beperkende of onrustige gedachten te hebben. Simpelweg omdat je niet in je hoofd zit.
Ga ergens zitten waar je je prettig voelt.
Óf als je zitten als te onrustig ervaart, loop dan rustig rond. Het lichaam vind het fijn om te bewegen. Dit helpt vaak al om rustiger te worden.
Loop dus rustig rond of ga zitten op een stoel en zet beide voeten op de grond. Liefst op sokken of blote voeten.
====== mogelijke tussenstap ========
Ervaar je bij jezelf ook een korte en snelle ademhaling?
Dan is het mogelijk verstandig om te starten met een adem oefening om je adem rustiger te krijgen. Ik kies hier nu voor de box breathing techniek.
Breng je ademhaling tot rust met box breathing
Bij box breathing adem je in vier gelijke stappen.
Stel je daarbij voor dat je met je ademhaling de vier zijden van een vierkant volgt:
- Adem rustig in door je neus – 2 à 3 seconden
- Houd je adem rustig vast – 2 à 3 seconden
- Adem langzaam uit – 2 à 3 seconden
- Wacht even voordat je opnieuw inademt – 2 à 3 seconden
Herhaal dit een aantal keer in een rustig tempo maar ervaar ook hoe dit voor je is.
Voelt een interval van 2-3 niet zo prettig, is dit iets te snel?
Dan kun je de intervallen geleidelijk wat langer maken: bijvoorbeeld van 2-3 naar 4 seconden of uiteindelijk, als dat comfortabeler voelt, naar 4 tot 6 seconden per stap.
Het gaat hierbij niet om presteren of zo lang mogelijk je adem vasthouden. Comfort en ontspanning zijn belangrijker dan het aantal seconden. Word je juist onrustiger, duizelig of voelt het vasthouden van je adem niet prettig? Maak de intervallen dan korter of stop met de oefening en adem gewoon rustig door.
Merk na een paar rondes op of deze manier van ademen je rustiger heeft gemaakt. Ga vervolgens verder met de oefening hieronder: je zintuigen bewust gebruiken om meer in contact te blijven met het hier en nu.
===== == verder gaan met de oefening om rustiger te worden =========
Stap 1. Kijk om je heen
Probeer niet direct om jezelf te dwingen te ontspannen. Kijk gewoon eens rustig om je heen.
Beweeg je hoofd rustig en laat je ogen door de ruimte gaan.
Kijk niet alleen recht voor je, maar ook eens naar links en naar rechts.
Wat zie je allemaal?
Welke voorwerpen staan er?
Welke kleuren vallen je op?
Waar komt het licht vandaan?
Wat beweegt er (buiten)?
Zeg eens 5 dingen tegen jezelf hardop, dat helpt.
Voelt hardop onprettig zeg ze dan tegen jezelf van binnen.
Stap 2. Luister
Breng daarna je aandacht naar geluid.
Welke geluiden hoor je dichtbij?
En welke wat verder weg, mogelijk buiten?
Probeer ze niet te beoordelen. Merk ze alleen maar op.
Zeg eens 3-5 dingen tegen jezelf hardop, dat helpt.
Voelt hardop onprettig zeg ze dan tegen jezelf van binnen.
Stap 3. Voel het contact met je omgeving
Voel je voeten op de grond.
Voel het contact van je lichaam met de stoel.
Misschien voel je je rug tegen de rugleuning.
Je hoeft niets te veranderen, alleen maar waar te nemen.
Stap 4. Lichamelijk contact met jezelf
Ook kan het erg helpend zijn om contact met jezelf te maken, waardoor je je lichaam weer beter voelt, daarmee kom of blijf je makkelijker in het hier en nu. Bijvoorbeeld:
- Wrijf eens door je gezicht?
- Rek jezelf eens uit.
- Span je billen eens aan en ontspan ze daarna weer.
- Beweeg je vingers en tenen.
- Ontspan en beweeg je tong eens, haal de spanning van je kaken af.
- Merk je op dat je fronst en/of harde, alerte ogen hebt? Kijk eens of je dit meer kunt ontspannen door aan iets leuks of moois te denken. Kort, want de bedoeling is dat je meer in het hier en nu bent en blijft.
5. Kijk nogmaals rustig om je heen
Laat je ogen opnieuw door de ruimte bewegen. Misschien wil je nu wel even lopen of juist nu even gaan zitten. Probeer niet alleen met je ogen vooruit te kijken, maar draai je hoofd rustig mee.
Neem de ruimte in je op.
Waar ben je?
Wat zie, hoor of welke lichamelijke sensaties ervaar je nu, die je een minuut geleden nog niet had opgemerkt?
Geef jezelf hier een paar minuten voor.
Herhaal stap 1- 5 een paar keer als dit helpend voor je is.
Het doel is niet dat je jezelf zo snel mogelijk moet kalmeren. Je probeert alleen je aandacht weer te verbreden en je zenuwstelsel actuele zintuiglijke informatie uit je omgeving te geven.
Misschien merk je dat je ademhaling vanzelf iets rustiger wordt. Misschien ontspannen je schouders een beetje. Misschien neemt de onrust af.
En misschien merk je nog niet zoveel.
Ook dat is oké.
Gun jezelf goede begeleiding
Wil je na deze vervelende toch weer met TRE® beginnen?
Neem jezelf dan serieus en gun jezelf de tijd om TRE® op een veilige en verantwoorde manier aan te leren, onder begeleiding van een gecertificeerde TRE® Provider.
Dat is niet hetzelfde als een coach of therapeut die TRE® zelf heeft ervaren, erover heeft gelezen of aangeeft er verstand van te hebben. Een TRE® Provider heeft hiervoor een specifieke opleiding gevolgd en is gecertificeerd om mensen in TRE® te begeleiden.
Vraag daarom gerust naar iemands TRE-certificering voordat je je laat begeleiden. Dat is niet vervelend of wantrouwend – het gaat tenslotte om jouw lichaam en jouw welzijn. Op www.TRE-Nederland.nl kun je gecertificeerde TRE® Providers vinden. Ook dát is jezelf serieus nemen.
Met bovenstaande oefening heb je geleerd om snel uit een over-activatie te komen.
Maar wil je ook leren hoe je minder spanning opbouwt en over-activatie kunt voorkomen?
Daarover heb ik een praktische video gemaakt
Van
‘Wat moet ik doen als het misgaat?
’naar‘
Hoe voorkom ik dat spanning zich steeds verder opstapelt?’
Dit laatste vind ik misschien nog wel belangrijker.
Want bovenstaande oefening is niet alleen interessant voor mensen die overprikkeld zijn geraakt na een TRE® sessie. Dezelfde principes kun je gedurende de hele dag gebruiken.
We wachten vaak met ontspannen totdat we merken dat we té gespannen zijn. Tsja, maar dan is het eigenlijk al te laat…
Maar wat nu als je eerder leert herkennen
hoe je die spanning gedurende de dag ongemerkt opbouwt?
Juist dagelijkse oplopende spanning tijdig opmerken in het hier en nu,
overal wat je ook aan het doen bent,….. daar valt veel winst te behalen!
Want als je oplopende spanning eerder opmerkt en ook eerder kunt loslaten, dan hoef je met TRE® of een andere lichaamsgerichte methode, ook minder stress te ontladen!
Daarom heb ik hierover een praktische video gemaakt
Video: Beter voorkomen dan genezen: leer tijdig reguleren
In de video die bij dit artikel hoort, leg ik dit uitgebreider uit en krijg je praktische tools om signalen van overactivatie eerder te herkennen en je lichaam gedurende de dag steeds weer te helpen ontspannen.
Voor slechts € 111,- krijg je praktische en eenvoudige tools om minder stress, minder pijn, minder spanning op te bouwen. Je wordt hiermee ook een leuker mens! Niet alleen voor jezelf maar zeker ook voor anderen 😉
Doe dat dan bij voorkeur samen met een gecertificeerde TRE® Provider, zodat je TRE® op een veilige en goed gedoseerde manier leert toepassen.
Gun jezelf goede begeleiding
Wil je na deze vervelende toch weer met TRE® beginnen?
Neem jezelf dan serieus en gun jezelf de tijd om TRE® op een veilige en verantwoorde manier aan te leren, onder begeleiding van een gecertificeerde TRE® Provider.
Dat is niet hetzelfde als een coach of therapeut die TRE® zelf heeft ervaren, erover heeft gelezen of aangeeft er verstand van te hebben. Een TRE® Provider heeft hiervoor een specifieke opleiding gevolgd en is gecertificeerd om mensen in TRE® te begeleiden.
Vraag daarom gerust naar iemands TRE-certificering voordat je je laat begeleiden. Dat is niet vervelend of wantrouwend – het gaat tenslotte om jouw lichaam en jouw welzijn. Op www.TRE-Nederland.nl kun je gecertificeerde TRE® Providers vinden. Ook dát is jezelf serieus nemen.
Blijven je klachten ernstig, nemen ze niet af, voel je je niet veilig of maak je je zorgen over lichamelijke of psychische klachten? Neem dan contact op met een arts of andere passende zorgprofessional. Dit artikel en de video zijn bedoeld als algemene informatie en vervangen geen medische of psychologische behandeling.